İçeriğe geç

Enkaz altında hayatta kalma: Yapılması gerekenler ve sinyal verme

Enkaz altında kalırsanız enerjinizi nasıl korursunuz, kurtarma ekiplerine nasıl sinyal verirsiniz? Düdük, vurma, ışık ve telefonu doğru kullanma rehberi.

· 6 dk okuma

Kısaca

Enkaz altında kalırsanız sakin kalın, ağzınızı ve burnunuzu kapatın, gereksiz hareket etmeyin ve kibrit yakmayın. Bağırmak yerine düdük çalın ya da borulara üçlü vuruşlarla vurun; kurtarma ekiplerinin sessizlik istediği anları kollayın. Telefonunuzun pilini korumak için ekran parlaklığını düşürün.

Kimse bu durumu yaşamak istemez, ama ne yapacağınızı önceden bilmek hayatta kalma olasılığınızı artırır. Bu rehber, enkaz altında kalan biri için en önemli adımları özetler. Paylaşın; bir gün bir yakınınızın işine yarayabilir.

İlk dakikalar

  1. Sakin kalmaya çalışın. Panik nefesinizi hızlandırır, havayı ve enerjinizi tüketir.
  2. Vücudunuzu kontrol edin. Kanama varsa elinizdeki bir bezle bastırın.
  3. Ağzınızı ve burnunuzu kapatın. Toz solunum yollarınızı tahriş eder; bir kumaş parçası kullanın.
  4. Gereksiz hareket etmeyin. Enkazı itmeye ya da çekmeye çalışmak üstünüzdeki yükü kaydırabilir.
  5. Kibrit ya da çakmak yakmayın. Ortamda gaz kaçağı olabilir.

Sinyal verin, ama doğru zamanda

Bağırmak çok enerji harcar ve toz yutmanıza neden olur. Bunun yerine şu yöntemleri kullanın:

  • Düdük çalın. Tiz düdük sesi enkazın içinden insan sesinden çok daha uzağa ulaşır.
  • Borulara ya da duvarlara vurun. Üçlü vuruşlar (vur, vur, vur ve bekle) en çok bilinen yardım çağrısıdır.
  • Işık kullanın. Bir boşluk görüyorsanız fener ya da telefon ışığıyla sinyal verin.
  • Sessizlik anlarını kollayın. Kurtarma ekipleri dinleme yaparken bölgede sessizlik ister; bu anlarda vurmak ve düdük çalmak en etkilidir.

Telefonunuzu akıllıca kullanın

  • Ekran parlaklığını en aza indirin ve gereksiz uygulamaları kapatın.
  • Şebeke varsa 112'yi arayın ya da kısa mesaj gönderin; mesajlar zayıf şebekede aramadan daha kolay iletilir.
  • Arama yapamıyorsanız konumunuzu ve durumunuzu bir yakınınıza yazılı olarak bırakın.

Deprem uygulaması, tam da bu anlar için tasarlanmış enkaz araçları içerir: 2.800–3.400 Hz aralığında, enkazın içinden duyulması kolay bir düdük sesi, otomatik Mors SOS feneri ve internet olmadan çalışan yardım ağı. İnternet kesilmişse yardım çağrınız yakındaki iPhone'lar üzerinden telefondan telefona aktarılır ve internete ulaşan ilk cihazla dışarı çıkar.

Uzun bekleyiş

  • Enerjinizi koruyun; uyumak ve dinlenmek normaldir.
  • Suyunuz varsa küçük yudumlarla için.
  • Sıcaklığınızı korumak için üzerinize örtebileceğiniz her şeyi kullanın.
  • Umudunuzu kaybetmeyin: Büyük depremlerde günler sonra bile enkazdan sağ çıkarılan insanlar olmuştur.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. AFAD ve Kızılay'ın düzenlediği afet bilinci eğitimlerine katılmanızı öneririz.

Kaynaklar

Sık sorulan sorular

Enkaz altında bağırmalı mıyım?

Sürekli bağırmak enerji harcar ve toz yutmanıza neden olur. Düdük çalmak ya da borulara üçlü vuruşlarla vurmak daha etkilidir. Kurtarma ekiplerinin sesini duyduğunuzda seslenebilirsiniz.

Deprem düdüğü neden önemli?

Tiz düdük sesi, beton ve moloz arasından insan sesinden çok daha uzağa ulaşır ve daha az enerji harcatır. Deprem çantanızda ve anahtarlığınızda bir düdük bulundurmanız önerilir.